Sendika ve Toplu Sözleşme
Çalışma hayatıSendika, çalışanların ekonomik ve sosyal haklarını korumak için kurdukları örgüttür; toplu sözleşme ise sendika ile işveren arasında yapılan, ücret ve çalışma koşullarını belirleyen anlaşmadır.
Neden bilmelisin?
Çalışanlar tek başına işverenle pazarlık yapmakta zorlanabilir; birlikte hareket ettiklerinde daha güçlüdür. Sendikal haklar, çalışma hayatının temel haklarındandır.
Nasıl işler?
- Sendikaya üye olmak isteğe bağlıdır; kimse üye olmaya ya da olmamaya zorlanamaz.
- İşçi sendikaları iş kollarına göre örgütlenir (metal, tekstil, sağlık gibi). Yeterli üye sayısına ulaşan sendika işverenle toplu iş sözleşmesi imzalar.
- Kamu görevlileri sendikaları memurlar için kurulur; memurların ücret ve haklarıyla ilgili toplu sözleşme devletle yapılır.
- Toplu sözleşmeler ücret artışı, ikramiye, izin, sosyal yardımlar ve çalışma koşulları gibi konuları düzenler.
- Sendika üyeliği ya da sendikal faaliyet nedeniyle bir çalışana ayrımcılık yapılamaz.
Örnek
Bir otomotiv fabrikasında çalışan Hasan, metal iş kolundaki sendikaya üyedir. Sendikanın işverenle yaptığı toplu sözleşmeyle fabrikadaki bütün üyelerin ücretine aynı oranda artış yapılır.
Karıştırılan kavramlar
Sendika ile meslek odası karıştırılır. Sendika çalışanların haklarını işverene karşı savunur; meslek odası ise bir mesleğin kurallarını ve standartlarını belirleyen meslek kuruluşudur.
İlgili kavramlar
Platformda nerede karşına çıkar?
Kariyer Sözlüğünde çalışma hayatı ve güvence kavramlarıyla birlikte geçer.
Kaynak: 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu · 4688 sayılı Kamu Görevlileri Sendikaları ve Toplu Sözleşme Kanunu
Son güncelleme: · BAAL Rehberlik Servisi