Uykudan çalmak ne demek?

Vücudunun ihtiyacı olan uykudan her gece biraz eksik uyumak. Eksikler toplanıp bir "uyku borcu" oluşturur ve bu borç tek bir uzun uykuyla kapanmaz.

Neden bilmelisin?

"Bir saat daha çalışayım, ne olacak?" Tek bir gece için çok şey olmaz. Ama aynı şey her gece tekrarlanınca etkisi büyür ve kişi bunu fark etmez.

Uyku borcu nasıl birikir?

• Hesap: 8,5 saate ihtiyacın varsa ve 6,5 saat uyuyorsan her gece 2 saat borçlanırsın. Beş okul gecesinin sonunda borç 10 saate ulaşır; bu neredeyse bir gecelik uyku demektir.
• Borç biriktikçe performans düşer, his aynı kalır. Bir deneyde iki hafta boyunca gecede 6 saat uyuyan yetişkinlerin dikkati her gün biraz daha düştü ve sonunda iki gece hiç uyumamış kişilerin düzeyine indi. Kendilerini ise ilk günlerden sonra pek değişmemiş hissettiler.
• Borç çabuk kapanmaz. Bir hafta boyunca gecede 5 saat yatakta kalan ergenler sonra iki gece 9'ar saat uyudu. Hafızaları ve keyifleri toparlandı ama dikkatleri ve uyku hâlleri hâlâ eski düzeye dönmemişti. Ayrıntısı: Hafta sonu uzun uyuyarak açığı kapatabilir miyim?.
• Uyku çoğu zaman küçük parçalarla çalınır. "Bir bölüm daha", gece gelen mesajlar, yatakta kaydırılan videolar, son bir tekrar… Bunların her biri 15–20 dakika; toplamı saatler eder. Bkz. Yatmadan önce telefona bakmak uykumu bozar mı?.

Örnek

İlgili kavramlar